Âm nhạc thời Vàng Son

Hoàng Oanh – Con chim sơn ca một thời áo tím

0

Nghe Hoàng Oanh thời được đặt cho biệt danh “con chim sơn ca một thời áo tím” với bài Nếu Ta Đừng Quen Nhau thì thật tuyệt, kỷ niệm ào ạt đổ về với bao nhiêu hình bóng và chắc chắn trong mỗi đời người ai cũng có một lần để nhớ về, khắc khoải với nỗi mong chờ ai đó như một hình bóng không phai. Thật bất ngờ một lần nghe lại những ca khúc Hoàng Oanh hát tôi bắt gặp bài Mong chờ của nhạc sĩ Xuân Tiên.

MONG CHỜ VÀ MỘT ĐÊM TRĂNG TRÊN SÔNG HƯƠNG

Trước năm 1975, ca khúc Mong chờ với giai điệu slow rock chậm buồn, hợp âm La thứ nhịp 4/4 của Xuân Tiên sáng tác vào đầu thập niên 1950 đã được nhiều ca sĩ nổi tiếng thuộc thế hệ trước ca sĩ Hoàng Oanh hát nghe đã rất xúc động vì lời ca, ý nhạc dễ đi vào lòng người. Nhưng bây giờ, nghe ca sĩ Hoàng Oanh hát ca khúc này ở hải ngoại, trên một sân khấu ở hải ngoại với dàn nhạc và phần đệm sáo trúc của chính nhạc sĩ Xuân Tiên mới thấy được hết cái đẹp của một dòng Hương Giang chở nặng trời Huế, đất Huế, đêm trăng mùa tàn phai của Huế và cảm nhận được nỗi thổn thức, u hoài của một kẻ mong chờ một bóng hình không trở lại.

Sông Hương sầu mộng đêm trăng ấy và người ngồi đợi một bóng hình xa xôi, khuất nẻo đâu đó trên bờ sông Hương dưới bóng trăng với giọng hát trầm lắng, có khi lên cao vút nghe thoảng như tiếng gió lướt thướt, vụt qua trên mặt nước sông Hương nhuộm “ánh vàng tan” dẫu ai đó không về, trái tim đã chai đá theo thời gian và cuộc sống khác chắc cũng phải mềm lòng, để rơi nước mắt khóc cho cuộc tình đã không trọn, đời đã không có đôi và tình đã bay theo thiên lý, dặm trường.

Ca sĩ Hoàng Oanh trong buổi trình diễn ở Lausanne, Thụy Sĩ đầu năm 1969

Ca sĩ Hoàng Oanh giờ đã lớn tuổi, thuộc thế hệ của Thanh Thúy, Hà Thanh, Minh Hiếu, Phương Dung, Kim Loan… Sắc vóc không còn như thuở thanh xuân, giọng hát không còn đầy nội lực nhưng lại có cái sâu lắng của năm tháng, thời gian, cách xử lý ca từ, giai điệu, luyến láy mượt mà và vẫn có sức thu hút lòng người, nhất là đối với những bài hát hợp với chất giọng của cô như ca khúc Mong chờ của nhạc sĩ Xuân Tiên. Theo tôi cảm nhận, chỉ đến khi ca sĩ Hoàng Oanh ở tuổi này, trong hoàn cảnh xa quê, sống đời viễn xứ mới lột tả hết tất cả những rung động của bài hát, tâm hồn của nhạc sĩ muốn trải ra, gửi gắm không chỉ cho một hình bóng lãng đãng trên sông Hương một đêm trăng tàn, một người yêu dấu đã khuất nẻo muôn phương mà cho chính những người đồng điệu, đồng cảnh ngộ.

Kìa trăng lên cao đang soi sáng

Dòng Hương Giang kia như lơ đãng

Mặc thuyền bồng bềnh theo bóng thời gian

Thuyền ơi sao lênh đênh trôi mãi

Về đâu? Ngang qua hay dừng lại

Dừng lại để tôi nhắn ai vài câu…

Đây là đoạn đầu ca khúc Mong Chờ của nhạc sĩ Xuân Tiên được Hoàng Oanh thể hiện bởi giọng ca nấc nghẹn của mình khiến ai một lần nghe cô hát bài này cũng không khỏi chạnh lòng. Và theo tôi, không ai hát bài này qua nổi ca sĩ Hoàng Oanh, nhất là khi có phần sáo trúc của chính tác giả bài hát – nhạc sĩ Xuân Tiên. Cả người hát lẫn người sáng tác nhạc phẩm Mong chờ cách nhau một thế hệ nhưng đều đã ở ngưỡng cửa của cõi thiên thu.

NHỮNG CA KHÚC KHẲNG ĐỊNH GIỌNG HÁT VÀNG

Nhưng ta hãy quay lại với trên dưới 60 năm về trước khi Hoàng Oanh hãy còn là cô bé Huỳnh Kim Chi (quê Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang) sinh trưởng trong gia đình nền nếp, có 6 chị em. Cô bé Kim Chi rời quê nhà lên Sài Gòn ở với gia đình bên ngoại, đi học trường Tiểu học Phú Nhuận. Ngay từ bậc tiểu học, cô bé Huỳnh Kim Chi đã tỏ rõ năng khiếu ca hát bẩm sinh, có lẽ cô mang sẵn trong người dòng máu nghệ sĩ, vì thân phụ cô cũng là một nghệ sĩ. Lên 8 tuổi Kim Chi đã thể hiện tài năng của mình trên sân khấu với 2 bài hát Hương lúa miền Nam và Có một đàn chim. Với 2 bài hát ở tuổi thiếu nhi này, Kim Chi đã tạo được sự chú ý của giới ca nhạc và các “lò” đào tạo ca sĩ thời bấy giờ.

Cô bé Kim Chi đã được một số “ông bầu”, “bà bầu” phụ trách chương trình ca nhạc thiếu nhi trên đài phát thanh mời tham gia. Thế rồi, trên làn sóng phát thanh dạo đó, có một giọng mới, trong trẻo, ngọt ngào, lạ xuất hiện trong các ban nhạc thiếu nhi như: Ban Tuổi Xanh của nghệ sĩ Kiều Hạnh, Ban Việt Nhi của nhạc sĩ Nguyễn Đức… Và chính “ông bầu” Nguyễn Đức đã nhận cô bé Kim Chi vào “lò” đào tạo ca sĩ của mình để rèn luyện thêm kỹ năng ca hát cho một cô bé đầy triển vọng trở thành ca sĩ chuyên nghiệp. Từ “lò” đào tạo của nhạc sĩ Nguyễn Đức, một “ông bầu” mát tay trên lĩnh vực đào tạo những mầm non văn nghệ để đưa lên “đấu trường” ca nhạc và hầu như ai xuất thân từ lò đào tạo này về sau đều nổi tiếng, trở thành ca sĩ chuyên nghiệp. Cô thiếu nữ Kim Chi cũng thế và đã trở thành ca sĩ Hoàng Oanh sau này.

Rõ ràng, ngoài tài năng thiên phú bẩm sinh cũng không thể phủ nhận có công lao của “ông bầu” Nguyễn Đức. Lúc bấy giờ Hoàng Oanh đã tham gia vào các ban nhạc nổi tiếng của đài phát thanh như Hoàng Trọng, Phạm Mạnh Cương, Phó Quốc Lân, “Tiếng hát đôi mươi” của Nhật Trường, “Tiếng Thùy Dương” của Châu Kỳ, chương trình “Tiếng thơ” của Thái Thủy, “Tao Đàn” của Đinh Hùng… Đến thời thu băng, đĩa thì Hoàng Oanh là một trong số ít ca sĩ được mời thu băng, đĩa nhiều nhất. Tính ra vào thời điểm đó, cô ca sĩ nhỏ nhắn này đã thu hơn 200 đĩa hát với các hãng băng đĩa nổi tiếng thời bấy giờ như Việt Nam, Sơn Ca, Thiên Thai, Continental… Nhưng nếu tính bài hát đầu tiên Hoàng Oanh thu đĩa là 2 bài Biệt kinh kỳ và Về đâu mái tóc người thương.

HÁT VÀ NGÂM THƠ VỚI CHẤT GIỌNG NGỌT NGÀO

Bên cạnh giọng ca ngày càng điêu luyện, ngọt ngào, thu hút lòng người thì giọng ngâm thơ của Hoàng Oanh cũng ngày càng truyền cảm, cách diễn ngâm của Hoàng Oanh cũng rất đặc biệt, rất riêng không giống với những giọng ngâm nữ đi trước như Bích Thuận, Hồ Điệp, Giáng Hương. Nhờ làn hơi phong phú, chất giọng ngọt ngào, có âm sắc riêng khi cần diễn cảm Hoàng Oanh đã làm cho người nghe cô ngâm thơ như bị cuốn hút theo nhất là trong những chương trình ngâm thơ trên đài phát thanh lúc nửa khuya. Giọng ngâm thơ của Hoàng Oanh ngọt ngào, quý phái, sang trọng và điểm đặc biệt cô có thể diễn đạt giọng ngâm theo nhiều làn điệu từ ngâm sa mạc miền Nam tới hát ví, hát dặm miền Bắc, hò mái đẩy miền Trung.

Hoàng Oanh là nữ ca sĩ nổi tiếng, xinh đẹp, dễ thương, có học vấn và hầu như không dính vào bất cứ scandal nào từ lúc đi hát cho đến khi lập gia đình. Hoàng Oanh lập gia đình vào năm 1972 với một dược sĩ, đồng thời cũng là một nhạc sĩ: Mai Châu. Chồng Hoàng Oanh luôn đứng phía sau cô, hỗ trợ tinh thần và làm bệ phóng cho cô theo nghiệp ca hát. Vợ chồng ca sĩ Hoàng Oanh rời quê hương ra nước ngoài ngày 28.4.1975. Bước đầu chặng đường ly hương họ đến Mỹ, định cư ở New Jersey rồi sau này sang Cali.

GIỌNG CA BỀN BỈ VỚI THỜI GIAN

Ở hải ngoại Hoàng Oanh vẫn tiếp tục đi hát để giữ nghiệp và lập hãng băng đĩa riêng của mình để giữ nghề. Cô tiếp tục ra mắt khán, thính giả trong cộng đồng kiều bào hải ngoại bằng những đĩa CD, DVD với những bài hát nổi tiếng từ trong nước trước năm 1975 và sau này khi định cư ở hải ngoại, trong đó có những bài hát do Hoàng Oanh và chồng sáng tác đồng thời cũng là nhà sản xuất, phát hành. Hoàng Oanh hát trên sân khấu hay kinh doanh trung tâm băng đĩa cũng đều làm việc rất nghiêm túc, không ồn ào, nhưng đạt kết quả tốt.

Nhiều CD, DVD của Hoàng Oanh sản xuất ở hải ngoại được kiều bào đón nhận với tình cảm quý trọng, vì những bài hát của Hoàng Oanh chọn thu âm, thu hình theo mỗi chủ đề, như: Tuổi học trò, những bài hát về quê hương, về mẹ và sau này có cả dân ca 3 miền. Nếu tính tới thời điểm này “gia tài” ca hát của Hoàng Oanh cũng khá đồ sộ. Trong khối lượng ca khúc đồ sộ của Hoàng Oanh đã thu âm, trình diễn, nếu đi từ Nỗi buồn hoa phượng của Thanh Sơn tới Mong chờ của Xuân Tiên là một chặng đường dài trong sự nghiệp ca hát của Hoàng Oanh. Cả hai bài hát này đều buồn, và nỗi buồn luôn có cái đẹp long lanh của nó.

Thuyền ai trôi trên sông vắng

Dường như vô tư không lo lắng

Hồn còn ngập ngừng trong ánh vàng tan

Nhìn theo xa xa ai buông lái

Mà đi đi sao không dừng lại

Để người chờ như hoa héo màu phai…

Bài Mong chờ tôi mới nghe Hoàng Oanh hát, nhưng hồi còn đi học, ở độ tuổi mới biết yêu đương, hẹn hò tôi lại rất mê Hoàng Oanh với bài Nếu ta đừng quen nhau, và có lẽ không chỉ riêng tôi mà hầu như ở lứa tuổi học trò mới lớn ai cũng đều thích bài hát này.

Nếu ta đừng quen nhau

Một chiều hoa nắng tươi màu

Tình cờ giây phút ban đầu

Gặp nhau chưa nói nên câu

Mắt em thầm lặng nói

Duyên kiếp một lần thôi

Giờ còn ghi nhớ mãi

Ngày ấy quá xa vời…

Bây giờ Hoàng Oanh đã lớn tuổi, giọng không còn trong trẻo nữa, hơi cũng đã yếu. Nhưng nghe lại Hoàng Oanh thời còn là Con chim sơn ca một thời áo tím với bài Nếu ta đừng quen nhau thì thật tuyệt, kỷ niệm ào ạt đổ về với bao nhiêu hình bóng và chắc chắn trong mỗi đời người ai cũng có một lần ước Nếu ta đừng quen nhau mà thật ra lại rất mong được đi hia bảy dặm trở lại tháng năm đẹp nhất đời người để khóc cười, lãng mạn với tình yêu mộng tưởng của mình.

Theo Phan Tường Niệm / Duyên dáng Việt Nam

Leave A Reply

Your email address will not be published.